Maand: oktober 2013

Godsdienstige tafelmanieren

Zit recht!

Hebt u kinderen? Dan weet u ongetwijfeld hoeveel moeite het kost uw kinderen tafelmanieren te leren. Vanzodra ze zelf met bestek aan de slag kunnen, is het een dagelijkse opdracht te waken over de goede manieren bij de maaltijd. Niet morsen! Niet zo gulzig eten! Je moet proeven! Niet zomaar van tafel lopen! Je eet wat de pot schaft! Wachten tot iedereen aan tafel zit! Zit recht! Pas na je eten krijg je nog drinken! Laat je zus gerust! Eet met je mond dicht! Vraag dat eens met ‘alsjeblieft’! Gebruik je mes en vork! Wachten tot iedereen gedaan heeft! Geen dessert als je bord niet leeg is!… Wie herkent deze mantra niet? En wie erkent niet dat het noodzakelijk is om kinderen daaraan te onderwerpen, omdat we het belangrijk vinden om met het gezin minstens eenmaal per dag tijd te maken om samen te eten wat moeder voor ons heeft bereid? Omdat samen eten nu eenmaal meer inhoudt dan het stillen van de honger: het geeft gestalte aan het gezinsleven, door de zorg waarmee de maaltijd wordt bereid en door de manier waarop we tijd maken en met mekaar rekening houden om de maaltijd smakelijk te laten verlopen.

Tafelmanieren bij de Simpsons

Niettegenstaande worden formele etiquetteregels bekeken als ‘iets van vroeger’, waar men in de jaren vijftig nog onze ouders en grootouders mee plaagde, maar wat wij intussen ontgroeid zijn, ook al passen we er nog heel wat van toe, omdat onze ouders het ons nu eenmaal zo geleerd hebben, en omdat we het eigenlijk wel goed vinden, zo.

Willekeurige regels

Wij zijn gewoon alles te rationaliseren, en veel etiquetteregels zijn gewoon maar afspraken waarvoor geen argumentatie bestaat waarom de regels zo zijn en niet anders, kijk maar naar andere culturen, waar er ook etiquetteregels zijn, maar gewoon helemaal andere, en die werken ook. Als we dat zien, voelen we ons in onze keuzevrijheid beperkt en gaan we de boel relativeren.

Waarom doen we dat dan niet bij andere regels die in se ook helemaal willekeurig zijn, zoals rechts rijden met de wagen? In Engeland rijden ze links, en gebeuren er niet meer ongelukken, dus waarom hebben we daarbij niet dat gevoel dat onze keuzevrijheid beperkt wordt? Omdat we wel inzien dat zo’n willekeurige afspraak toch nuttig kan zijn! En dat zijn etiquetteregels natuurlijk ook!

Nuttige regels

Etiquette is, zoals vele dingen, geen doel op zich. Het is ook geen wondermiddel. Het is niet omdat je je aan tafel netjes gedraagt, dat het eten beter wordt… dat bepaalt nog altijd de kok. Maar met nette manieren kan je wel je respect voor de kok tot uiting brengen en de maaltijd voor je tafelgenoten smakelijker maken. Het gedrag verandert niks aan het eten, maar wel aan de smaak. Het kan de smaak versterken, maar ook verbrodden. Onze goede manieren helpen om de maaltijd te maken tot wat het behoort te zijn: de gestalte van ons gezinsleven.

Je bent een hele stap voor in het leven, als je beschikt over vaardigheden om op een spontane maar fatsoenlijke manier met andere mensen om te gaan. Dat gaat over tafelmanieren, maar ook over manieren om een gast of een gastheer te begroeten, om iemand voor te stellen, om een gelegenheidsbrief, e-mail of ander soort van bericht op te stellen, om het woord te vragen en te voeren, om lichaamshouding, om zich te kleden voor een gelegenheid, om begrip en respect voor ceremoniele handelingen, om beleefdheidsvormen in de publieke ruimte (bv. op de tram, in het verkeer, op school, in een winkel,…) en waarom niet, op rijpere leeftijd: voor omgang met het andere geslacht.

Wie zijn omgangsvormen beheerst, is slagvaardiger zonder daarbij de waardigheid van zichzelf of van anderen te schaden. Een goede omgang is een bliksemafleider voor tal van kleine ergernissen en het is de olie in het raderwerk van je sociale leven… en zo eenvoudig: hoeveel kan een simpel woordje als ‘sorry’, ‘alsjeblieft’ of ‘dankjewel’ niet bewerkstelligen!

Geloofsetiquette

Over naar geloof echter. Ervan uitgaande dat het belang van omgangsvormen in het dagelijks leven aangetoond is, is het belangrijk ook het belang van omgangsvormen in het geloof te erkennen.

Onze (groot)ouders zullen het getuigen dat in hun tijd de gedragsregels in het geloof heel streng waren. Elke morgen naar de mis! Pet af als je de kerk binnenkomt! Kruisje maken met wijwater! Knielen voor je gaat zitten! Niet praten met je buur! Niet rennen in de kerk! Maak een mooi kruisteken! Geen korte mouwen of rokken! Altijd bidden voor en na het eten! Elke dag je tientje bidden! Voor het slapengaan een kruisje vragen! Bid een schietgebedje als je hoort vloeken!

Ook hier is de vorm slechts een middel, en geen wondermiddel. Pedagogisch liep er in (groot)moeders tijd ongetwijfeld een en ander mis, als met hel en verdoemenis gedreigd werd wanneer je een van deze gedragsregels overtrad. En dat verklaart waarom ook in de kerk de etiquette overboord is gekieperd, met als argument dat de vorm ondergeschikt is aan de inhoud… Het is niet door je in de kerk netjes te gedragen dat je je plaats in de hemel zal verdienen. Je moet geen groot bijbelkenner zijn om te weten dat Jezus walgt van farizeeen die strenge gedragsregels opleggen, maar in hun levenspraktijk Gods wil niet volgen.

Merk op dat Jezus niet de vorm als dusdanig veroordeelt, maar de leegte ervan. Het is vorm zonder inhoud. Door de leegte van de vorm te veroordelen, bevestigt Jezus juist het belang van de vorm, want Hij erkent dat de vorm gestalte kan geven aan de geest van Gods wil… of aan de leugen. Jezus pleit voor een mooie omgang met God die onlosmakelijk samenhangt met een mooie omgang met onze naaste. Vorm en inhoud gaan hand in hand, en de een kan de ander niet vervangen. De vorm ondersteunt de inhoud, en neem je de vorm weg, dan kalft ook de inhoud af. De stelling dat vorm ondergeschikt is aan inhoud, is twijfelachtig en zeker geen voldoende argument om de vorm te verlaten.

Ook ons rationaliseren en onze liefde voor keuzemogelijkheden doet er natuurlijk geen goed aan. Theologisch valt het allemaal niet zo eenvoudig te rationaliseren waarom liturgische handelingen zijn wat ze zijn, en als er al een verklaring bestaat komt het me voor dat die negen keer van de tien achteraf uitgevonden is om het zaakje te doen kloppen. Maar ook dat is natuurlijk geen reden om alle ‘ongefundeerde’ godsdienstige handelingen links te laten liggen of ermee te gaan experimenteren tot we iets geknutseld hebben dat we wel ‘begrijpen’. We gaan met de auto ook niet links rijden, omdat rechts rijden ‘ongefundeerd’ is of. Rechts rijden is ook maar een traditie die ontstaan is in omstandigheden waarin de keuze voor een bepaalde regel zich om praktische redenen opgedrongen heeft, maar die we achteraf niet zonder kleerscheuren kunnen herroepen, ook al weten we dat de keuze willekeurig was en ons voor altijd de vrijheid ontzegt om het linkerbaanvak te kiezen.

Toch is er nog een verschil. Verkeersetiquette regelt de omgang tussen mensen onderling. Geloofsetiquette regelt de omgang tussen gelovigen (en ongelovigen) onderling, maar tegelijk ook tussen een gelovige en God. Daarom nemen we aan dat God, als deelnemende partij, ook een rol speelt in de vormgeving van de etiquetteregels waarmee we ons geloof gestalte geven, waardoor die niet zomaar tot een historisch of cultureel fenomeen gereduceerd kunnen worden.

Katalysator

Net als de smaak bevorderd wordt door goede tafelmanieren, wordt de genadewerking van de Heilige Geest gekatalyseerd door fijngemanierde liturgische handelingen. Daar staat tegenover dat evenmin als goede tafelmanieren de kwaliteit van de kok bepalen, de kwaliteit van ons geloof bepaald is door de vroomheid waarmee we godsdienstige handelingen verrichten. Net als tafeletiquette is vrome godsdienstigheid een heel nuttig middel om een gelovig leven in gemeenschap met andere gelovigen te beleven, te ondersteunen en te verdiepen.

Etiquette geeft gestalte aan een respect. Bij de gezinsmaaltijd is dat respect voor mekaar als gezinsleden en voor de gerechten die door moeder zijn bereid. In het geloof is dat respect voor Christus, die tegelijk onze gastheer en ons verlossend voedsel is, en voor de andere gelovigen, die onze broeders en zusters zijn.

Hoe moeilijk het is om een kind zich fijne tafelmanieren eigen te laten maken, ervaart een ouder elke dag. Even moeilijk is het als gelovige om zich de fijne manieren van het geloof eigen te maken, zoniet moeilijker. Ook dat vergt (zelf-)opvoeding, vaak tegen heug en meug. Niet ‘omdat het zo moet’ of ‘omdat je zo in de hemel komt’, maar omdat het ons geloof noodzakelijke gestalte geeft: alleen al de nederigheid en de zelfgave van dit opvoedingsproces geeft sterkte aan het karakter waarin de ziel zich tot God kan verheffen.

Jerg Ratgeb, Het Laatste Avondmaal, ca. 1505/10, Museum Boijmans van Beuningen, Rotterdam

Mismanieren

Laat ons de heilige Mis bijwonen zoals we aan tafel zouden gaan bij een goeie vriend, die van heel veel mensen het leven wil redden en zoveel van zijn vrienden houdt dat Hij hen elke week bij zich thuis uitnodigt. Het enige rare is: we kunnen onze gastheer niet de hand schudden, maar Hij zal ons voeden met zijn eigen lichaam en bloed! Daaraan moeten we onze tafelmanieren natuurlijk enigszins aanpassen, maar voor de rest is het heel gepast op zijn uitnodiging in te gaan en zijn zelfgave alle eer aan te doen, door ons op ons netst te kleden en onze vrome dankbaarheid en eerbied voor onze gastheer te tonen, en door jegens Hem geen onbeleefdheden te begaan die bij een ontvangst door een ‘gewone’ goeie vriend nog niet eens bij ons zouden opkomen. Zo zouden we op bij een gewone ontvangst toch nooit iemands huis binnengaan zonder onze voeten te vegen (kruisje met wijwater) of zonder een begroeting (knieling voor het tabernakel) of zouden we in afwachting van de maaltijd toch niet onder mekaar wat zitten babbelen en de gastheer straal negeren en het verder verloop van het feestje naar onze hand zetten. Laat ons niet alleen de heilige Mis, maar elke dag beleven in gezelschap van deze goeie vriend, die we ’s morgen en ’s avonds groeten omdat Hij altijd bij ons is en wiens hulp we kunnen inroepen waar nodig.

Samen in geloof leven is niet minder belangrijk dan samen een dagelijkse gezinsmaaltijd te nemen. Het is dus logisch, als (gelovige) ouder, niet minder belang te hechten aan geloofsetiquette dan aan tafelmanieren. De vruchten van moeders kookkunst willen we graag tot hun recht laten komen, en evenzo willen we de genadegaven van ons geloof in Christus ten volle beleven.

Denk je dat het toeval is dat Jezus gekozen heeft voor een maaltijd om gestalte te geven aan zijn voortdurende aanwezigheid in zijn geloofsgemeenschap?

Dit artikel werd gepbuliceerd in Catholica nr. 8, oktober 2013.

De twijfel van de gelovige en de onderscheiding der geesten

De ziel

Het is niet omdat ik al drie lessen heb gevolgd aan het Antwerpse CCV, dat ik verwaand moet zijn over mijn kennis van de ziel, maar een bepaalde scholastieke visie op de ontleding van de ziel is me intussen wel bijgebleven. Onze leraar tekent ze schematisch op het bord als volgt, als illustratie bij de theologie van Johannes van het Kruis.

De schematische voorstelling van de ziel bestaat uit twee schillen en een kern. De buitenste schil valt samen met onze interactie met de wereld, zowel onze gewaarwordingen als ons handelen. Daaronder zit schil die de geest genoemd wordt. Daarin schuilt ons vermogen om rationeel te denken en om beslissingen te nemen met betrekking tot ons handelen. Ook al de kennis die we vergaren zit in die binnenste schil. Helemaal in het centrum van de ziel zit de ‘essentie’ van ons wezen, en die is niet zo min! Binnenin onze ziel schuilt immers een levend beeld en gelijkenis van niemand minder dan God zelf!

Dat is wel interessant om weten, niet? De vraag is echter: hoe kan je die ‘essentie’ bereiken? Er zitten immers twee schillen omheen, en die maken het ons verdomd moeilijk om tot de ‘essentie’ van onze ziel door te dringen. Johannes van het Kruis beveelt ontlediging aan. In een eerste stap ontlediging van de zinnen, zodat de geest zuiver aan het woord komt (meditatie) en in een volgende stap ontlediging van de geest, zodat de ‘essentie’ komt bloot te liggen (contemplatie). Op dat moment zal het licht van God schijnen, want dan wordt Gods eeuwige waarheid in ons ontbloot, die in de ‘essentie’ van onze ziel besloten ligt, omdat die immers volmaakt beeld en gelijkenis van God is.

Dat model is natuurlijk heel abstract en schematisch en voor de meeste gelovigen of ongelovigen ver-van-ons-bed. Het zegt toch enkele dingen over geloof en rede die niet onwaar zijn.

Godsdeeltje

Zo blijkt bijvoorbeeld dat geloof en rede niet tegengesteld zijn of mekaar uitsluiten. Geloof en rede zijn beide functies van het verstand, maar in tegenstelling tot de courante voorstelling, als zou het geloof het verstand verhinderen om tot volmaakte kennis van de wereld te komen, is het eerder andersom: het is juist door het verstand dat het geloof in werking kan treden om de onvolmaakte kennis van de wereld die de rede en de zinnen bieden, te overstijgen en door te dringen tot de volmaakte kennis van God.

Om twee redenen moest ik aan Mark van de Voorde denken. Ten eerste om dat zijn laatse stukje (tegenwoordig op Kerknet) ging over de ontdekking van het ‘godsdeeltje’. Die benaming is eerder ongelukkig tot stand gekomen, maar de zoektocht naar dat essentiele maar haast onvindbare deeltje, dat de verklaring bevat voor ruimte en tijd, doet denken aan de zoektocht naar God in de ziel zoals die in bovenstaande schematische voorstelling is bevat. De schil van de zinnen, dat zijn de klassieke, op waarneming gebaseerde wetten van de mechanica en het electro-magnetisme. De schil van de geest, dat zijn de rationeel geinspireerde wetten van de relativiteit en de quantummechanica. En ergens binnenin, schuilt het licht van het godsdeeltje, dat de verklaring van de hele werkelijkheid moet bevatten.

Twijfel

Een tweede reden waarom Van de Voorde in mijn gedachten kwam, is zijn drammerigheid om bij het filosoferen over de verhouding tussen geloof en wetenschap – waar hij nochtans rake punten poneert – steeds terug te vallen op de twijfel als eenheidsmodel van beide geestelijke activiteiten:

‘Het mooie is dat beide tot samenklank komen in de ‘twijfel’. Is bij het wetenschappelijke denken de voorlopigheid de centrale gedachte – wat ik weet, is voorlopig en kan door nieuw onderzoek gewijzigd worden -, bij het gelovig schouwen is de onvolkomenheid de centrale gedachte – “Nu zie ik in spiegel, wazig, maar later zie ik van aangezicht tot aangezicht”.’

Hoewel het niet onwaar is, kan ik ’s mans filosofie van de twijfel niet altijd smaken, want goede filosofie is daarom geen goede godsdienst, maar zelfs paus Franciscus had het in zijn fameus interview ook over de twijfel, geciteerd: “Als iemand zegt dat hij God ontmoet heeft met een zekerheid die elke marge van twijfel uitsluit, dan zit het niet goed. Voor mij is dit een heel belangrijk gegeven. Als iemand op alle vragen een antwoord heeft, dan is dit juist het bewijs dat God niet met hem is. Dit wil zeggen dat het om een valse profeet gaat die religie dan voor zijn eigen voordeel gebruikt.”  Tegen zo’n harde woorden uit de mond van het hoofd van de Kerk valt weinig in het verweer te brengen, maar laat ons wel proberen hem goed te begrijpen.

“God zoeken en vinden in alle dingen”

In een voorafgaande paragraaf beschrijft de paus dezelfde spirituele ontdekkingstocht van de ziel die ik hierboven beschreef:

‘Willen wij God ontmoeten, dan wensen we hem onmiddellijk via een empirische methode waar te nemen. Maar zo ontmoet men God niet. […] Ignatius vraagt ons onze geestelijk gevoeligheid aan te boren om God te ontmoeten over de grenzen van een puur empirische benadering heen. Dit vergt een contemplatieve houding, namelijk een aanvoelen dat men op het goede spoor zit qua begrip en gevoelens, in verhouding tot de dingen en de situaties. Dat wat aanwijst dat men op het juiste pad zit, is het teken van een diepe, innerlijke vrede, van geestelijke troost, van de liefde van God en van alle dingen in God.’

De reporter stelt de paus de vraag: ‘Als de ontmoeting met God in alle dingen er niet een is van een empirisch eureka en als het gaat om een weg die de geschiedenis leest, dan kunnen er zich vergissingen voordoen…’

Wat betekent “Ik geloof in God”?

Waarop de heilige Vader positief moet antwoorden. Hij wijdt dan verder uit over het gevaar van deze vergissingen. Als ik zijn waarschuwingen opnieuw lees in het licht van deze vraagstelling, meen ik dat het gevaar erin ligt dat gelovigen het proces van hun geestelijke ontwikkeling vroegtijdig stopzetten (maar wie maalt daar nog om?) en reeds menen het goddelijk licht te ontwaren, terwijl de godgelijke essentie van de ziel nog strak in zijn zinnelijke en geestelijke schillen verstopt zit. In termen van Johannes van het Kruis heet dit dat nog geen ontlediging van de zinnen en van de geest heeft plaatsgevonden. In Ignatiaanse termen zegt men dat de onderscheiding van de geesten nog niet voldoende geoefend is… Dat klinkt al niet meer zo vaag en belofteloos als Van de Voorde’s nadruk op de onvolkomenheid van de gelovige inzichten.

Onderscheiding der geesten

Merk op dat het begrip ‘onderscheiding’ doorheen het ganse interview in meer dan tien passages aan de orde wordt gebracht, als de Paus spreekt over zijn eigen spiritualiteit, over het nemen van beslissingen, over het invoeren van kerkelijke hervormingen, over zijn manier van communiceren, over de biecht en over de ontwikkeling van het geestelijk leven en de mogelijke verwikkelingen ervan. Dat is ook niet toevallig, want de Paus is immers een jezuiet en de onderscheiding der geesten, dat is hun specialiteit. Zonder goed begrip van het concept ‘onderscheiding’ kan je het interview met de Paus niet lezen, en dat verklaart wellicht het onbegrip wijd en zijd over zijn verrassende uitspraken.

In enge zin is de onderscheiding der geesten een methode van geestelijke oefening waarmee een concrete vraagstelling kan worden opgelost door de verschillende alternatieve antwoorden te toetsen aan hun effect op de ‘goede geest’ in de persoon die de oefening uitvoert, en die goede geest is een maat voor zijn liefde voor Christus.

In brede zin is de onderscheiding der geesten een manier van nadenken die de Paus doorheen heel het interview laat ademen. De onderscheiding der geesten behandelt geen theoretische of doctrinaire vraagstukken, maar concrete problemen en de personen die erbij betrokken zijn en ieders persoonlijke weg naar God. Dat betekent meteen dat de onderscheiding der geesten geen algemene regels produceert en voor elke vraag een ander antwoord kan bieden.

Ergens halverwege het interview haalt de Paus zelf aan dat die met onzekerheden beladen zoektocht naar God wel erg op relativisme kan lijken, maar dat pareert hij meteen door juist de onderscheiding der geesten als voorwaarde te stellen voor een waarachtige godsontmoeting. Wie zich in de onderscheiding der geesten heeft bekwaamd, heeft zich ontledigd en heeft het licht van de Goddelijke wijsheid zien stralen op zijn ziel.

Uitdaging

De conclusie is alvast dat die nieuwe vorm van gezag die de Paus voorstaat helemaal niet berust op een relativering van goed en kwaad, want de ‘geesten’ die hij aan de onderscheiding wil onderwerpen, zijn juist de geesten van het goede en van het kwade. De vraag is alleen hoe hij erin zal slagen deze jezuitische specialiteit in de ganse kerk te laten doordringen. De moeilijkheid ligt immers daarin dat de Kerk belangrijke en niet te ontkennen elementen van openbaring bevat, maar ook menselijke constructies die de toets van het onderscheid der geesten in concrete gevallen wellicht niet doorstaan. De Kerk leeft voor een groot stuk in de wereld van de zinnen en van de geest, en heeft slechts beperkte middelen om tot de essentie van de ziel door te dringen, zoals bijvoorbeeld de sacramenten dat kunnen. Die vermogens zullen ten volle benut moeten worden!


Als afsluiter haal ik een stuk aan uit Innerlijk Leven van Grossouw, die vorige donderdag, de donderdag na de eenentwintigste zondag na Pinksteren, over voorafgaande thema’s mediteerde (maar dan wel meer dan een halve eeuw geleden), laat het u smaken:

In de introitus van de Zondag zongen wij: „In uw wil, Heer, is alles gelegen en niemand is er die uw wil kan weerstaan. Want gij hebt alles gemaakt, de hemel en de aarde en al wat de hemelboog omsluit. Gij zijt de Heer van het heelal” (Esther 13, 9-11).

Deze gedachte kunnen wij lezen op elke bladzijde van de bijbel . God is de Schepper van hemel en aarde, de volstrekte Heer der mensen, de Meester der geschiedenis. Zijn wil bestuurt alles. Al wat gebeurt en al wat bestaat ligt in zijn wil besloten. En niet alleen het oude godsvolk bezat, door openbaring geleerd, dit levendig besef van Gods heerschappij. Ook de heidense oudheid was met al haar dwalingen diep vervuld van een en bewustwording van de menselijke geest, de vooruitgang der wetenschap, onze zoveel grotere kennis en beheersing van de natuurkrachten en de resultaten van vernuft, techniek en machine hebben aan dit naïeve geloof een einde gemaakt. En voorgoed. Het is ons onmogelijk geworden God in de natuur aan het werk te zien op dezelfde wijze als de oudtestamentische Jood of de middeleeuwse christen Hem zagen (tenzij wij behoren tot de weinigen die de ziel van een kind of een mysticus bezitten). Wij weten te goed hoe het heelal is geconstrueerd. Wij doorgronden bijna de krachten die de natuur aandrijven. De serie der „tweede oorzaken” die wij kennen of menen te kennen, is zo indrukwekkend lang geworden dat de Eerste Oorzaak van alles steeds verder van ons af kwam te staan. Wij kunnen welhaast een sluitend wereldbeeld maken zonder God. Het lijkt soms of er op deze wereld geen plaats meer voor Hem overblijft. Alle geheimen worden ontraadseld en elk mysterie ontluisterd in een tijd die op industriële productie is ingesteld en die een materialistische engheid van geest voor het ware realisme aanziet. Zonder geloof in God en zonder inzicht op een hiernamaals leeft de nieuwe heiden onder de wetmatigheid van louter stoffelijke en economische krachten, even onontkoombaar als het noodlot der ouden.

Maar de Kerk zingt onverstoorbaar het oeroude woord: In uw wil, o Heer, is alles gelegen en niemand is er die hem kan weerstaan. Het is niet waar dat de vooruitgang van de menselijke geest een beletsel zou moeten vormen voor het geloof in God. In feite hebben helaas zeer velen hun geloof verloren omdat de maatschappij God verloochent en haar horizon beperkt tot de stof. Maar zijn niet de krachten van het atoom, die de mens eindelijk en nog onvolkomen aan zich dienstbaar maakte, een openbaring van de scheppende kracht Gods even heerlijk als de hemellichamen het waren voor de psalmist en de bloemen voor Sint Franciscus ? Onze zette, slechts vermeerderen. Want wij weten dat alles wat bestaat niets dan een schaduw is van zijn heerlijkheid. En hoe grootser de stoffelijke weerspiegeling van zijn onzichtbaar wezen blijkt te zijn, des te dieper vernederen wij ons voor Hem die in het heelal zulke sporen achterliet van zijn oneindige macht en majesteit.

Grootser openbaring van God dan de stof en de krachten der natuur vermogen te geven, wordt onthuld in het geloof en het leven van de mensen die door Gods genade zijn kinderen werden. Jesus was de hoogte openbaring van God op aarde. Aan ons, wie Hij het vermogen schonk kinderen van zijn Vader te worden, verleent Hij ook een afstraling te zijn van het Licht in deze wereld. God zoekt aanbidders in geest en waarheid. Mensen die in God geloven, mensen voor wie God in dit leven en te midden van deze wereld de hoogste werkelijkheid is, heeft de wereld nodig. God is voor hen de hoogste werkelijkheid niet in deze zin dat Hij de meest verheven en de verst verwijderde is, maar omdat Hij voor hun besef de meest nabije, de meest reële werkelijkheid is, alles doordringend, alles dragend, in hen aanwezig als de grond van hun wezen, als de enige vastheid van hun eigen veranderlijkheid, als de Liefde die hen gegrepen heeft.

Katholieke radio

Katholieke Radio is een app op Android en een website op Credomobiel (nu: Geloven Leren) waar je heel eenvoudig kan zappen tussen katholieke radio’s. Naast Radio Maria Nederland en Radio Maria Vlaanderen vind je er ook live-uitzendingen van het getijdengebed. Abdij Koningsoord verzorgt het nederlandstalige getijdengebed volgens de nieuwe ritus, en het Franse Abbaye du Barroux zendt het getijdengebed uit in het Latijn, volgens het oude brevier.

Alle feedback is welkom, maar merk op dat de website enkel werkt op recente browsers.

Katholieke Radio

Een theologische kijk op technologie en cultuur

John Dyer moet wel de persoonlijke website met de korste url hebben: j.hn, waarop hij een heleboel boeiende softwareprojecten presenteert, sommige ook gelovig geinspireerd. En hij heeft een boeiende lezing gegevenaan het protestantse Dallas Theology Seminary getiteld “Thinking Theologically about Technology and Culture”. Godsdienst en technologie leven in gespannen verhouding, maar hij illustreert hoe in de cultuurgeschiedenis van de mensheid en ook doorheen de verlossingsgeschiedenis van de heilige Schrift technologie steeds een belangrijke rol heeft gespeeld. God heeft de mens geschapen en met de mens ook zijn technologie en brengt de mens verlossing, samen met en door zijn technologie.

[20171124 de website j.hn is offline, en buiten een github-account is er van deze man niet veel (meer) terug te vinden op het web]

De lezing kan je bekijken op Youtube, samen met de andere lezingen van de conferentie.

Avondgebeden, Catechismus, iOS en r.i.p. Bijbeltapes

[update 20140518: intussen is de inhoud van de webstek Credomobiel verhuisd naar het navigatiemenu van deze blog en wordt de webstek en de app niet verder onderhouden]

Er is de laatste weken nog wat gesleuteld aan Credomobiel (nu: Geloven Leren), de website die mobiele geloofsbronnen inventariseert voor Nederlandstalige katholieken. De hoogtepunten:

Credomobiel e-boeken

De categorie mobiele websites is uitgebreid met een link naar preken.be, een steeds groeiende databank waar je voor elke zondag of feestdag een verzameling homilieteksten kan vinden.

De categorie e-boeken is uitgebreid met een nieuwe bundel avondgebeden, dubbel zo dik als de vorige uitgave. Je kan het boekje online bekijken en downloaden als PDF.

De categorie apps biedt nu ook iOS-apps aan. Als je werkt met Android of iOS krijg je uitsluitend de apps voor je eigen platform te zien, op de PC zie je alle apps.

De categorie internetradio is herschikt, zodat je op Android of iOS automatisch de meest geschikte links vindt om de radio’s op jouw toestel te beluisteren.

Mechelse Catechismus

De Mechelse Catechismus is beschikbaar als website of als zelfstandige Android-app, als vervanging van de vroegere flitskaarten.

In de categorie luisterboeken zijn de Bijbeltapes verwijderd, omdat de uitgever heeft besloten dat er geen markt is voor dit produkt… spijtig.

Katholieke avondgebeden

Het gebedenboekje kan je ook downloaden als PDF om zelf te drukken: dubbelzijdig afdrukken, tweemaal plooien, nieten en op maat snijden voor “offline” gebruik.